De apparatuur van de oogarts

Wat me vaak opvalt in de optiek, maar zeker in het ziekenhuis, is dat mensen verbaasd zijn over hoeveel apparatuur we hebben staan. Al deze apparaten hebben hun eigen functie, en kunnen 1 bepaald onderdeel van het oog tot in detail vastleggen. Zo zijn er apparaten om het hoornvlies te scannen, het netvlies te scannen, de lengte van het oog te meten et cetera. Ik zal aan de hand van foto’s uitleggen wat de functie is van elk apparaat. Hierbij moet worden opgemerkt dat deze apparaten kunnen verschillen per specialist, en ook de hoeveelheid van de apparaten kan wisselen. Zo zal je in het Oogziekenhuis Rotterdam veel meer apparaten tegenkomen dan bij een algemeen ziekenhuis. Ditzelfde geldt ook voor een optiekwinkel met een optometrist versus (bijvoorbeeld) de Hans Anders.

Alle lagen van het netvlies in een gezond oog.

Alle lagen van het netvlies in een gezond oog.

OCT van Topcon © Topcon Medical

OCT van Topcon
© Topcon Medical

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Links zien we een OCT staan. OCT staat voor Optical Coherence Tomography. Dit apparaat kan een doorsnede maken van alle lagen van het netvlies (rechts). Zodoende kunnen we zien of er zich afwijkingen in het netvlies bevinden die normaliter niet (goed) te zien zijn voor de onderzoeker. Denk hierbij aan vocht onder het netvlies, gaatjes in het netvlies et cetera. De OCT zal een vast onderdeel zijn van het onderzoek bij personen die bekend zijn met natte maculadegeneratie.

Uitdraai van de GDX. Klik voor een grotere weergave.

Uitdraai van de GDX. Klik voor een grotere weergave.

GDX VCC © Zeiss

GDX VCC
© Zeiss

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Een ander veelgebruikt apparaat is de GDX. Dit is een apparaat van Zeiss welke zich specialiseert in het scannen van de dikte van de zenuwvezellaag in het oog. Dit is benodigd bij (een verdenking van) glaucoom, waarbij de dikte van de zenuwvezellaag kan afnemen door de te hoge oogdruk. Op de rechter afbeelding zie je een uitdraai van de GDX waarbij de linker uitdraai van 2 gezonde ogen is, en de rechter uitdraai van een persoon met vergevorderde glaucoom is.

Haag-Streit speetlamp ©Haag-Streit diagnostics

Haag-Streit speetlamp
© Haag-Streit diagnostics

 

De spleetlamp is het apparaat waardoor de onderzoeker door middel van een lampje naar de verschillende structuren van het oog kan kijken. Zowel de buitenkant als de binnenkant kan worden bekeken, zij het door middel van een extra lens. Vaak is de spleetlamp uitgerust met een Goldmann Tonometer om de oogdruk te kunnen meten.

De spleetlamp kan ook uitgerust zijn met een laser. Deze staan veelal in speciale kamers. Met lasers kan het lekken van bloed uit bloedvaten worden gestopt, nastaar worden behandeld, en kunnen er gaatjes in de iris gemaakt worden wanneer deze geïndiceerd zijn. Er zijn meerdere behandelingen mogelijk, afhankelijk van onderandere het type laser.

 

 

 

 

Oculus corneatopograaf © Oculus

Oculus corneatopograaf
© Oculus

 

De corneatopograaf is in staat om de voorkant van het oog, het hoornvlies (cornea) op te meten. Hierbij let het op de meest subtiele hoogteverschillen aan de voorkant van het oog. Aanvullend kan de corneatopograaf zijn uitgerust met een camera die ronddraait en zodoende alle lagen van het hoornvlies in kaart kan brengen. De corneatopograaf wordt gebruikt bij het aanmeten van contactlenzen, verdenking van (bijvoorbeeld) keratoconus en het aanmeten van implantlenzen met een cilinder.

 

 

 

 

 

 

 

 

Tomey pachymeter © Tomey

Tomey pachymeter
© Tomey

 

De pachymeter is een betrekkelijk klein apparaat. Het enige wat de pachymeter doet is het meten van de dikte van het hoornvlies. Dit is belangrijk voor de oogdrukmeting. Als het hoornvlies heel dik is, ondervindt de oogdrukmeter een grotere weerstand. Zodoende wordt de oogrdruk dan hoger gemeten dan deze in werkelijkheid is. Andersom geldt dit ook voor een dun hoornvlies: dan wordt de oogdruk lager gemeten dan deze in werkelijkheid is. Deze meting wordt vaak 1x gemeten, zodat dit een correctiefactor geeft voor alle komende oogdrukmetingen.

 

 

 

 

 

 

 

Zeiss Humphrey Visual Field Analyzer © Zeiss

Zeiss Humphrey Visual Field Analyzer
© Zeiss

 

Gezichtsvelden worden uitgevoerd met een apparaat zoals de Humphrey Visual Field Analyzer. Dit wordt gedaan door in de bol rondom allerlei lampjes te laten branden van verschillende grootte en felheid. Er wordt gemeten wat de grens is van de lampjes voordat deze niet meer kunnen worden waargenomen. Zo kunnen we meten hoe gevoelig het netvlies is. Afhankelijk van het soort onderzoek kan dit zo’n 4 t/m 8 minuten per oog duren. Gedurende deze periode moet de persoon waarbij het onderzoek verricht wordt goed stil blijven zitten. Zodoende is het een vrij belastend en vermoeiend onderzoek.

 

 

 

Zeiss IOL-master © Zeiss

Zeiss IOL-master
© Zeiss

De IOL-master geldt als de gouden standaard wat betreft metingen voor de lengte van het oog. Naast de lengte van het oog meet de IOL-master een aantal andere dingen op, waarmee uiteindelijk de sterkte kan worden berekend van de nieuwe ooglens welke wordt geïmplanteerd bij een staaroperatie. Dit onderzoek wordt ook wel eens een biometrie genoemd. Indien de staar zo dik is dat de IOL-master geen betrouwbare meting kan doen, wordt er teruggevallen op een apparaat dat een echo maakt van het oog. Deze techniek is verouderd, en ook minder precies, dan de IOL-master.

 

 

 

Topcon fundus

Topcon funduscamera © Topcon

Het netvlies kan gefotografeerd worden met een funduscamera. Deze maakt foto’s van de binnenkant van het oog via de pupil. Dit kan nodig zijn voor screening bij diabetes-patiënten, het vastleggen van moedervlekken in het oog of fluorescentie angiografie. Bij dit laatste wordt er via een infuus contrastvloeistof in de arm gespoten welke oplicht op de camera. Zodoende kan de weg van bloed in de ogen worden gevolgd. Normaliter blijft het bloed binnen de bloedvaten, maar soms lekt er bloed in het netvlies. Dit licht dan op op de foto’s, waarna er een passende behandeling kan worden gekozen.

 

 

 

Ondanks dat er apparaten worden weergegeven van Zeiss, Topcon en Tomey, wordt EyeAdvice op geen enkele manier gesponsord door deze bedrijven.

Geplaatst in Glaucoom, Netvlies, Oogarts, Zicht en getagd met , , , , , , , .

Eén reactie

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *